به گزارش خبرگزاری حوزه، نوشتاری از حجت الاسلام علی آقا پیروز مدیر گروه مدیریت و حکمرانی اسلامی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با موضوع مذاکرات عزتمندانه! منتشر شده است.
در شرایطی که کشور در وضعیتی میان جنگ و صلح قرار گرفته است، بار دیگر سخن از «مذاکرات عزتمندانه» به میان آمده و برخی مسئولان از ضرورت مذاکره سخن گفتهاند. فارغ از هرگونه پیشداوری، پرسش اصلی این است که مقصود از مذاکرات عزتمندانه در این مقطع چیست و آیا اساساً امکان تحقق آن وجود دارد یا خیر؟
تجربههای تلخ گذشته نشان میدهد مذاکره با آمریکا نهتنها دستاوردی پایدار و قابل اتکا برای ایران نداشته، بلکه بارها با بدعهدی، فشار و حتی تهدید و اقدام خصمانه همراه بوده است.
ایالات متحده در گذشته نشان داده که به تعهدات خود پایبند نیست و حتی در میانه گفتوگو نیز از اعمال فشار و تهدید دست برنمیدارد.
تجربه نشان می دهد که مذاکره با آمریکا نه هوشمندانه، نه شرافتمندانه و نه عاقلانه است و چونان سمّی است که نه تنها گرهی از مسائل کشور نمیگشاید بلکه چهبسا بر پیچیدگی آنها میافزاید، در چنین فضایی «مذاکره عزتمندانه» با آمریکا دقیقاً به چه معناست؟
با این حال، برخی بر این باورند که اگر ایران در میدان، از موضع برتر برخوردار باشد، مذاکره میتواند به ابزاری در خدمت منافع ملی بدل شود.
اما همین استدلال نیز نیازمند توضیح است. اگر عزتمندی در مذاکره، منوط به دست برتر در میدان است، تکلیف مذاکراتی که در گذشته بدون چنین برتریای انجام شد چه میشود؟ آیا آن مذاکرات نیز عزتمندانه بودند؟ و اگر نبودند، چرا به آنها تن داده شد؟ و اساساً برای کشوری که دست برتر را در میدان دارد چه نیازی به مذاکره است؟
بیتردید گفته میشود که سرانجام بسیاری از جنگها و منازعات با مذاکره رقم میخورد. این گزاره، در سطحی کلی، درست است. اما مسئله آن است که در تجربه تاریخی، دولتمردان آمریکایی بارها کوشیدهاند امتیازاتی را که در میدان به دست نیاوردهاند، پشت میز مذاکره کسب کنند.آمریکا در مهندسی نتایج مذاکرات، بهویژه در جبران ناکامیهای میدانی و تبدیل آن به دستاوردهای سیاسی و حقوقی، مهارت و تجربه فراوانی دارد.
با این وصف، پرسش بنیادین همچنان پابرجاست: مذاکرات عزتمندانه دقیقاً چیست و تحت چه شرایطی میتوان از امکان تحقق آن سخن گفت؟
نظر شما